Pacjenci Lekarze Diagnostyka Kontakt English version










 

DOBRA  NOC = DOBRY DZIEŃ

Leczenie

 

Głównym zadaniem leczenia jest przywrócenie drożności górnych dróg oddechowych w czasie snu. Cel ten można uzyskać stosując metody zachowawcze i chirurgiczne.

 

1. Zalecenia ogólne

 

n    Odchudzanie. Otyłość jest istotnym czynnikiem nasilającym objawy OBPS. Odkładająca się w okolicy szyi tkanka tłuszczowa może uciskać górne drogi oddechowe, zmniejszając ich światło. Redukcja masy ciała chorych na łagodną postać OBPS może doprowadzić do całkowitego ustąpienia zaburzeń oddychania w czasie snu. Aby schudnąć należy zmienić styl życia oraz przyzwyczajenia żywieniowe. Powszechnie wiadomo, że najskuteczniejszym sposobem walki z nadwagą jest zmniejszenie ilości spożywanych pokarmów. Pierwszym krokiem , który należy wykonać aby osiągnąć cel, to zmniejszyć dotychczasowe porcje żywieniowe o połowę. Posiłki powinny być niskokaloryczne z małą zawartością tłuszczy i węglowodanów. Należy zastanowić się, z których źródeł zbędnych kalorii można zrezygnować, np.: nie dosładzać herbaty i kawy, zrezygnować całkowicie ze słodyczy i napojów alkoholowych, zmienić sposób przyrządzania potraw tzn. nie smażyć, nie zaprawiać śmietaną ani majonezem itd. Zawsze można jeść jarzyny! Na wadze nie powinno się tracić więcej niż 1 kilogram w ciągu tygodnia, idealne tempo odchudzania to 1-3 kg na miesiąc. O wiele łatwiej jest schudnąć niż tę obniżoną wagę utrzymać. Bardzo pomaga w utrzymaniu obniżonej wagi ciała włączenie do codziennego planu zajęć regularnego wysiłku fizycznego.

 

n    Unikanie alkoholu. Nawet niewielkie jego dawki wypite przed snem wyraźnie nasilają zaburzenia oddychania. Związane jest to z działaniem alkoholu hamującym ośrodkowy układ nerwowy i obniżającym napięcie mięśni.

 

n    Unikanie leków nasennych. Maję działanie podobne do alkoholu, dlatego u chorych na OBPS są przeciwwskazane.

 

n    Spanie na brzuchu lub na boku. W pozycji na wznak łatwiej dochodzi do zapadania się podstawy języka ku tylnej ścianie gardła. Wynika to z działania siły grawitacji. Spanie  na boku można wymuszać przez wszycie na plecy piżamy piłki tenisowej.

 

n    Zaprzestanie palenia.

 

2. Leczenie metodą CPAP czyli - stałym dodatnim ciśnieniem w drogach oddechowych
(Continuous Positive Airway Pressure).

Leczenie to polega na stosowaniu w czasie snu aparatu wytwarzającego stałe dodatnie ciśnienie powietrza, w zakresie od 3 do 20 cm słupa wody. Powietrze to tłoczone jest z aparatu do dróg oddechowych elastyczną rurą, połączoną z maską , umocowaną szczelnie dookoła nosa śpiącego za pomocą dobrze przylegającego czepca. Dodatnie ciśnienie powoduje mechaniczne usztywnienie górnego odcinka dróg oddechowych, zapobiegając zapadaniu się jego ścian. Ciśnienie potrzebne do zniesienia chrapania i bezdechów ustala się indywidualnie, w czasie badania PSG lub na podstawie zapisów z aparatów autoCPAP po kilku nocach używania ich.

 

n    Wskazania do leczenia CPAP :

§         AHI > 10

§         Nadmierna senność dzienna, Skala Senności Epworth > 9 punktów

§         Zespół wzmożonej oporności górnych dróg oddechowych (UARS)

 

n    Efekty CPAP. Już po kilku nocach , podczas których pacjent korzysta z aparatu CPAP znacznie poprawia się samopoczucie chorych. W czasie snu powraca prawidłowe oddychanie dzięki drożnym drogom oddechowym, ustępuje chrapanie i bezdechy wraz z niedotlenieniem krwi, znika nycturia, nadmierna potliwość. Powraca prawidłowa struktura snu; zmniejsza się ilość snu płytkiego i zwiększa snu REM oraz głębokiego. Ustępuje senność dzienna i poprawie ulegają funkcje poznawcze, kojarzenie, pamięć. U chorych z nadciśnieniem tętniczym obserwuje się obniżenie ciśnienia tętniczego krwi, co często umożliwia zmniejszenie dawek, a niekiedy odstawienie leków hipotensyjnych. Leczenie to korzystnie wpływa na likwidację zaburzeń rytmu i automatyzm serca. Dochodzi do normalizacji stężeń hormonów oraz poprawy przemiany materii.

 

n    Objawy niepożądane CPAP                 Rady

Otarcia skóry nasady nosa

Dobrze dopasować maskę, zastosować podkładkę

Zapalenie spojówek spowodowane przeciekami powietrza

Dobrze dopasować i umocować maskę, aby zapobiec przeciekom powietrza

Katar wodnisty z podrażnienia śluzówki nosa zwiększonym przepływem powietrza

Doraźnie, miejscowo leki obkurczające naczynia i przeciwzapalne, na stałe nawilżacz z podgrzewaczem powietrza

Katar alergiczny lub ropną wydzieliną

Zgłosić się do lekarza

Suchość w nosie

Żel nawilżający lub nawilżacz

Krwawienie z nosa

Zgłosić się do lekarza

Trudność z zaśnięciem

Funkcja RAMP

 

n    Przeciwwskazania stosowania CPAP

§         Stan po świeżo przebytej operacji neurochirurgicznej lub po urazie czaszki (jeżeli podejrzenie złamania podstawy czaszki lub uszkodzenie sitowia)

§         Świeży zawał

§         Niestabilna choroba wieńcowa

 

n    Jak stosować?

§         Zawsze podczas snu: w nocy i w czasie dziennych drzemek

§         Każdej nocy, przynajmniej 5 godz.

§         Oddychać nosem, nie przez usta (jeżeli jest to niemożliwe stosować maskę twarzową)

§         Maska nie może uciskać, powinna być szczelna (niestety szybko zużywa się)

§         Umocowanie maski za pomocą pasów, czepca, ale bez części sztywnych

 

n    Jak dbać o aparat i oprzyrządowanie?

§         Czyścić wodą i detergentem przynajmniej raz w tygodniu maskę i rurę, (maski żelowej nie można myć detergentem)

§       Nie moczyć samego aparatu

§         Wymieniać filtr co miesiąc,

§         Otoczenie wokół aparatu nie może być zakurzone,

§         Codziennie wymieniać wodę w nawilżaczu (producent radzi stosować wodę destylowaną, przegotowaną)

 

n    Kiedy skontaktować się z lekarzem?

§         Pierwsza wizyta po 1-3 miesiącach stosowania aparatu

§         Chrapanie i bezdechy pomimo stosowania aparatu

§         Nadmierna senność dzienna

§         Nietolerancja zastosowanego ciśnienia, trudności z zaśnięciem, częste wybudzenia

§         Uciążliwy, przedłużający się ponad kilka tygodni katar

§         W miejscu kontaktu skóry z maską pojawiają się zmiany zapalne, swędzące o charakterze wyprysku alergicznego

§         Krwawienie z nosa pojawiające się tylko podczas stosowania aparatu

 

n    Inne rozwiązania, ułatwiające tolerowanie leczenia

§         Ramp – tzw opóźnienie ułatwiające zasypianie

§         AutoCPAP – dostosowuje ciśnienie w zależności od natężenia zaburzeń oddychania, ustawienia mogą zmieniać się kilkakrotnie w ciągu nocy zależnie od pozycji ciała, w której chory śpi oraz fazy snu

§         BiPAP – generuje ciśnienie wdechowe i wydechowe

 

 

3.Leczenie chirurgiczne. 

Osoby, u których występuje OBPS o niewielkim nasileniu i wady budowy górnych dróg oddechowych lub twarzoczaszki, mogą mieć wskazania do przeprowadzenia różnych procedur chirurgicznych. Wybór postępowania zależy od miejsca zwężenia dróg oddechowych. Również w przypadku nietolerancji leczenia za pomocą CPAP należy rozważyć możliwość leczenia operacyjnego.

 

n    Poprawa drożności nosa. Niedrożność nosa ma duże znaczenie w rozwoju OBPS i w leczeniu za pomocą CPAP. Postępowanie obejmuje korektę przegrody nosa, plastykę małżowin nosowych.

 

n    Tonsillektomia czyli usunięcie migdałków podniebiennych. Znajduje zastosowanie u osób u których przerost migdałków podniebiennych współdecyduje o zwężeniu gardła.

 

n    Uwulopalatofaryngoplastyka (UPPP). Polega na usunięciu nadmiaru błony śluzowej bocznych ścian gardła i łuków gardłowo-podniebiennych, bez naruszania warstwy mięśniowej. Powiększony lub wydłużony języczek jest wycinany lub skracany. Operacja ta została wprowadzona w 1964 roku przez Ikematasu jako metoda leczenia pacjentów dokuczliwie głośno chrapiących. W 1981 Fijuta opisał zastosowanie tych zabiegów u chorych z OBPS. W latach dziewięćdziesiątych UPPP zaczęto zastępować uwulopalatoplastyką laserową (UPPL). Do zabiegów wykorzystywany jest laser CO2. Operując w ten sposób dokonuje się precyzyjnej i niemal bezkrwawej resekcji nadmiaru błony śluzowej podniebienia miękkiego bez konieczności stosowania znieczulenia ogólnego.

 

n    Operacja twarzoczaszki i kości gnykowej. Postępowanie polegające na wysunięciu żuchwy i łuku szczęki oraz uniesieniu kości gnykowej można zaproponować chorym, którzy nie tolerują stosowania aparatu CPAP i mają niedorozwój żuchwy.

 

n    Zmniejszenie objętości języka. Stosowane w przypadku przerostu podstawy języka polega na częściowej resekcji jego masy.

 

n    Tracheostomia. Zabieg polegający na wykonaniu otworu oddechowego poniżej krtani, co pozwala na ominięcie krytycznego miejsca zwężenia. Zabieg ten jest trudny do przeprowadzenia u chorych na OBPS, którzy są w większości otyli. Obecnie wykonywany jedynie w sytuacjacch krytycznych, jako postępowanie tymczasowe.

 

Pozostałe metody mogą być stosowane tylko w łagodnych postaciach bezdechu sennego

 

 

4.Aparaty utrzymujące drożność górnych dróg oddechowych

n    wysuwające język

    TRD (tongue retaining device)

n    wysuwające żuchwę

   MAD (mandibular advancing device)

 

5.Elektryczna stymulacja nerwów i mięśni  (próby w trakcie badań)

n    Stymulacja n.podjęzykowego w obrębie szyi i jamy ustnej

n    Selektywna stymulacja mięśni odpowiedzialnych za drożność górnych dróg oddechowych

 

 





© copyright by e-mocja (TM) 2001 Pacjenci  |  Lekarze  |  Diagnostyka  |  Kontakt  |  English version Na górę strony Na górę strony